Onlayn ictimai-siyasi qəzet
Deputat: “Onsuz da ölüb, yerdən götürən yoxdur...”
Xəbər verildiyi kimi, Milli Premyer Liqasında legioner limiti ləğv olunub. Bu barədə AFFA İcraiyyə Komitəsinin iclasında qərar qəbul edilib. Bildirilir ki, 2025/2026 mövsümündən çempionatda legioner limiti tətbiq olunmayacaq. Oyunun sifariş vərəqəsində maksimum 17 əcnəbi futbolçu yer ala bilər. Meydanda eyni anda 11 əcnəbi futbolçunun oynamasına icazə verilib.
Öz ölkəsinin milli komandasının üzvü olub-olmamasından asılı olmayaraq, bütün legionerlərə rüsum tətbiq ediləcək. Heyətində yerli futbolçular oynadan klublara xüsusi hesablama metodu ilə bonus ödəniləcək. Bonuslar legioner rüsumundan əldə ediləcək vəsaitdən veriləcək.
Bu yeniliklər, o cümlədən 2025-2028-ci illər üçün inkişaf strategiyası Azərbaycan futboluna, özəlliklə uşaq futboluna nə vəd edir? Bir sıra mütəxəssislər hesab edir ki, bu, milli futbolumuzun səviyyəsini daha da aşağı salacaq. Çünki futbol klubları gedib Afrikadan atletik cüssəli futbolçular alıb gətirəcəklər, nəticədə yerli futbolçulara diqqət azalacaq, ya da onlar təbii səbəblərdən rəqabətdə uduzacaqlar. Bu isə onsuz da yerlərdə futbola olan marağı öldürəcək. Ancaq fərqli fikirdə olanlar da var.
Aqil Abbas
Deputat Aqil Abbas “Yeni Müsavat”a açıqlamasında bu qərarı sərt tənqid edib: “Çox axmaq qərardır. AFFA-nın ən mənasız, Azərbaycan futboluna növbəti zərbə vuran qərarıdır. Yalnız belə deyə bilərik: Azərbaycan futbolu öldü. Onsuz da ölüb, yerdən götürən yoxdur. Bu da ölkə futboluna daha bir böyük zərbə oldu”.
Peşəkar Futbol Liqasının sabiq prezidenti Ramin Musayev də qəbul edilən qərara qarşıdır: “Legioner limitinin ləğvi futbolumuza ciddi ziyan verəcək. Çünki bizim klubların heç birini milli komanda maraqlandırmır. Hər bir klub öz aqibətini düşünür. Legioner limiti ilə bağlı qərar verənləri başa düşə bilmirəm. Anlamaq olmur onların fikri nədir? Görünən odur ki, sözügedən qərarı verənlərin bu sahədə təcrübələri yoxdur. Limitin ləğvi birmənalı şəkildə yerli futbolçulara mənfi təsir edəcək. Futboldakı 19 illik təcrübəmə əsaslanıb deyə bilərəm ki, "legioner limitinin ləğvi yerli futbolçuların rəqabətinə müsbət təsir edəcək" fikri tamamilə yanlışdır. Əksinə, zamanla görəcəksiniz ki, bu qərar Azərbaycan futboluna ziyan verəcək".
Natiq Muxtarlı
Tanınmış idman yazarı Natiq Muxtarlı: “Azərbaycan Premyer Liqasında komanda sayının artırılması və legioner limitinin ləğvi labüd idi. İlkin olaraq bu qərarlar verilməsəydi, futbolun gələcək inkişafından danışmaq yersiz olardı. Legioner limitinin ləğvi alqışlanmalıdır. Amma iştirak ərizəsində 17 legionerin olması absurddur. Bu, bəzi komandalara pul "yumaq" üçün fürsət yaradacaq. Hər 6 aydan bir 10-15 legioneri gətirəcəklər, bir o qədərini də göndərəcəklər. Onların bəziləri heç meydana da çıxmayacaq. Çünki olduqca aşağı səviyyəli futbolçular olacaq. Onlar ancaq bura pul almaq və kimlərəsə də pul qazandırmaq üçün gələcəklər. İştirak ərizəsinə 12 legionerin salınması daha məqsədəuyğun olardı ki, klublardakı “istedadlı dələduzlar”ın bazarı qismən də olsa bağlansın. Legioner limitinin ləğvinin yerli futbolçuların inkişafına pis təsir edəcəyini deyənlər isə diletantlardır. İndiyə qədər legioner limiti mövcud olub, bəs hanı inkişaf etmiş yerli futbolçu? Mən “inkişaf etmiş yerli futbolçu” deyəndə hər hansı Avropa klublarında özünə yer etmiş oyunçudan danışıram. Yoxdur beləsi. Çünki limit yerliləri arxayın salıb, rəqabət olmayıb. Rəqabət olmadığı üçün də inkişafdan qalıblar. İndi isə zəhmət çəkəcəklər, ikiqat əzmlə çalışacaqlar ki, legionerlərlə rəqabət apara bilsinlər. Yəni Azərbaycan futbolunda limitin ləğvi ilə ədalətli rəqabət mühiti bərpa edilib.
Milli komandanın səviyyəsinə gəlincə, hansı səviyyədən danışırlar? Azərbaycan millisi Avropanın ən zəifidir. Birdəfəlik yadda saxlamaq lazımdır, o milli komanda güclüdür ki, onun futbolçuları Avropanın güclü çempionatlarında oynayırlar. Azərbaycanın bütün klublarında ancaq yerli futbolçular oynasa, daim meydana çıxsa da, milli komandada inkişaf olmayacaq. Milli komandanı Avropanın güclü çempionatlarında oynayan azərbaycanlı futbolçular yüksək səviyyəyə qaldıra bilərlər.
Bu aksiomadır. Hazırda Azərbaycan futbolunda hansısa Avropa ölkəsinin çempionatında oynaya biləcək yerli futbolçu yoxdur. Ona görə də milli komandadan nəticə gözləməyi unutmaq lazımdır. Bu qərarlarla yanaşı, bölgələrdə uşaq futbolu üçün də infrastruktur qurulmalıdır. Bu işlərə indi başlanılsa, 10-15 ildən sonra Avropaya verə biləcəyimiz məhsulumuz olacaq. Milli komandanın da nəticələri o vaxt gələcək. Amma əvvəlcə aşağı yaş qrupları üzrə millilər - U-17, U-19, U-21 uğur qazanmalıdır. Ardınca isə əsas yığmaya növbə çatmalıdır. Hər şey pillə-pillə olmalıdır.
AFFA-nın qəbul etdiyi bəzəkli strategiyada uşaq futbolunun inkişafı əsas xətt kimi götürülür.
Amma bunu necə edəcəkləri bəlli deyil. Necə və kiminlə edəcəklər? İldə bir dəfə yığışıb iclas keçirən AFFA rəhbərləri ilə bu işi görmək mümkün deyil. AFFA rəhbəri qəsəbə-qəsəbə, kənd-kənd gəzməlidir, yerlərdə problemlərlə tanış olmalı, görülən işlərə nəzarət etməlidir. Bunu edə biləcək indiki AFFA rəhbərliyi? İnanmıram. Uşaq futbolu olduqca ciddi yanaşma tələb edir. Bunu kabinetdə oturub göstəriş verməklə həll etmək olmaz. Bölgədə futbol klublarının sayı artdıqca, futbola maraq, kütləvilik yaranacaq. Uşaqlar futbolla məşğul olmaq istəyəcəklər. Bəs onlar hara üz tutacaqlar?
Hansısa rayonda - mərkəzdə bir futbol məktəbi açmaqla iş bitməyəcək. Rayonlarda əhalinin sosial durumu ağırdır. Uşaqların futbolla məşğul olmaq üçün kəndlərdən rayon mərkəzlərinə getməsi mümkünsüzdür.
Köklü futbol ənənələri olan rayonlarda layihələr həyata keçirilməlidir. Bu layihə kəndləri də əhatə etməlidir. Bunu reallaşdırmaq isə çox asandır. Sadəcə, Elm və Təhsil Nazirliyi ilə koordinasiyalı şəkildə bu məsələni qısa müddətdə həll etmək olar. Necə? Yəqin ki, AFFA-nın ağıllı rəhbərləri bunun yolunu bilirlər. Ona görə də onlara məsləhət verməyək, gəlin gözləyək, görək hansı addımları atacaqlar".
Kənan Məstəliyev
İdman mütəxəssisi Kənan Məstəliyev bu qərarı müsbət qarşılamasa da, yeni AFFA rəhbərliyinin işinə yaxşı başladığını qeyd etdi: “Legioner limitinin ləğv olunmasına qarşı idim, indi də eyni fikirdəyəm. Çünki yerli futbolçuların ümumən komandanın heyətinə düşmələrində çətinliklər törədəcək. Bu qərarı mənfi qəbul edirəm. Bəli, şərtlər sərtləşdirilib. Müəyyən bonuslar, həvəsləndirici addımlar var, amma bu, ümumi qərarın mənfiliyini yenə də aradan qaldırmır. Çünki legioner limitinin ləğvi yerli futbolçuların qarşısını kəsəcək. Fikrimcə, bu, sərt qərardır. Biz təbii ki, heç nəyi dəyişə bilmərik. Lakin yenə də mən bunun doğru qərar olmadığını düşünürəm. Biz əslində öncə akademiyalar qurmalı, yerli futbolçular yetişdirməli, daha sonra legioner limiti tətbiq etməli idik. Strategiya məsələsinə gəldikdə isə plan olaraq yaxşı yazılıb, demək olar ki, bütün sahələrə toxunulub, əhatə edilib. Bəyəndiyimi deyə bilərəm. Əsas xətt uşaq futboludur ki, ona da ciddi diqqət ayrılıb, Futbol İnkişaf Mərkəzinin yaradılması nəzərdə tutulub, bir çox başqa işlərin görülməsi planlaşdırılıb. İnfrastrukturun yaxşılaşdırılması da vacib məqamdır, o da xüsusi vurğulanıb. Strategiyada yazılan, qəbul olunan qərarların 40%-i yerinə yetirilərsə, Azərbaycan futbolunun gələcəyi çox yaxşı ola bilər. Əsas məsələ yazılanları yerinə yetirə bilməkdir. Yeni AFFA rəhbərliyi işə yaxşı başlayıb, istək və əzm görünür, əvvəlkilərdən daha səmimi və çevikdirlər”.
Ağasəlim Mircavadov
Azərbaycanın ustad məşqçilərindən sayılan Ağasəlim Mircavadov isə yeni qərarlar barədə Qol.az-a geniş müsahibə verib. Əməkdar məşqçi qaranlıq qalan mətləblərin üstünü açıb: “Orada rüsumlar var. Yeddi futbolçuya qədər legioner oynadan klub 5, 7-12 legionerdən istifadə edən klub 10 min manat rüsum ödəyəcək. Mən düşünürəm ki, bu rüsumlar bir az çox olsa, yaxşı olardı. Rüsumlarla bağlı digər varinatlar isə normaldır. Elə klub var ki, 10-12 legioneri mövcuddur. Bəziləri yayda legioneri gətirirlər, qışda göndərirlər. Yəni bizdə lazım olmayan legionerlər həddən artıq çoxdur. Deyərdim ki, onların bəziləri futbolu Azərbaycanda öyrənirlər. O gücü, maliyyəni yerli futbolçulara sərf etmək lazımdır. İndi birmənalı demək olmaz ki, bu yeni limit qərarı yaxşıdır, yoxsa pis. Hazırda keçid dövrü olacaq. Ola bilər ki, bir müddətdən sonra legionerlərə görə ödənilən rüsumu artırsınlar. Hansı nəticə verəcəyini bir müddətdən sonra görəcəyik. Yeni qərarlarda belə bir bənd oxudum ki, öz ölkəsinin milli komandasının üzvü olub-olmamasından asılı olmayaraq, bütün legionerlərə rüsum tətbiq ediləcək. Çox yaxşı fikirdir. Müsbət məqamlardan biri də odur ki, yerli futbolçuları oynadan klublara da rüsum ödəniləcək. Həmin o pul da legionerlərə görə alınan rüsumdan ödəniləcək. Biz Məşçilər Komitəsi olaraq 4-5 il əvvəl bu məsələni qaldırmışdıq. Macarıstanda 21 yaşa qədər futbolçuların çempionatında belə bir qayda var. Bizdə isə yaşından asılı olmayaraq, yerli futbolçu sayına görə kluba pul ödəniləcək. Klublar hamısı yaxşı yer tutmaq istəyir. Amma elə klublarımız var ki, şəraiti yoxdur, infrastrukturu aşağı səviyyədədir. Hər şey infrastrukturdan, aşağı yaş qruplarından başlayır. Məncə, bu qərardan sonra klublar akademiyalara daha çox fikir verəcək ki, oradan daha çox oyunçu gəlsin. Şəxsən mən yeni qərarları bəyənirəm. Mənim şəxsi fikrimdir. Ola bilər ki, başqa mütəxəssislər fərqli fikir bildirsin”.
Cavanşir ABBASLI,
“Yeni Müsavat”
06 Fevral 2025
ŞƏRHLƏRŞƏRH YAZ