Onlayn ictimai-siyasi qəzet
“Tramp və komandası ABŞ-ın uzun illərdir ticarət tərəfdaşları ilə qarşılıqlı münasibətlərdə ədalətsizliyə məruz qaldığını iddia etsə də, reallıq budur ki, bütün bu ölkələr Ümumdünya Ticarət Təşkilatının oyun qaydaları çərçivəsində fəaliyyət göstəriblər”.
Musavat.com xəbər verir ki, bunu iqtisadçı-ekspert Rövşən Ağayev qeyd edib.
Onun fikrincə, əgər bu qaydalar rəqabət mühitini korlayırsa, hansısa ölkələrin dominant iqtisadi gücünə yaşıl işıq yandırırsa, onda bu qaydaları birlikdə dəyişmək lazımdır:
“Ümumdünya Ticarət Təşkilatı və onun çox mühüm mexanizmlərindən biri olan “ən əlverişli ölkə statusu” (most favored nation) qlobal ticarət üçün, hər kəs üçün mümkün olduğu qədər bərabər imkanlar yaradıb.
Statistikaya baxanda görünür ki, son 10 ildə Çinin ixrac potensialının böyüməsi ABŞ bazarı olmadan baş verib. Belə ki, 2014-cü ildə Çinin ABŞ-a ixracatı 486 milyard dollar olubsa, 10 il sonra (2024-cü ildə) bu rəqəm 23 milyard dollar azalaraq 463 milyard dollara enib. Halbuki həmin dövrdə Çinin ixracatı 1 trilyon dollara yaxın artıb - yəni tam ABŞ-sız bir böyümə.
Bu o deməkdir ki, Çin öz ixrac potensialının artımına paralel olaraq ixrac bazarlarını da şaxələndirə bilib. Eyni dövrdə isə ABŞ ixracatını 450 milyard dollar artıra bilb və bu müddətdə Çinə ixracatı 20 milyard dollar artaraq 144 milyard dollara çatıb.
ABŞ siyasi rəhbərliyinin narazı qaldığı əsas məqamlardan biri də qarşılıqlı ticarətdə kəsirin ABŞ-ın ziyanına böyüməsidir. Məsələ ondadır ki, 10 il ərzində ABŞ-in ixrac həcmi Çinlə müayisədə 2 dəfə az genişlənməklə yanaşı, idxalı da 2 dəfə çox artıb. 2014-2024-cü illərdə ABŞ-ın idxalı 1.1 trilyon dollar genişləndiyi halda Çinin idxalı 600 milyard dollar artıb”.
Musavat.com
05 Aprel 2025
ŞƏRHLƏRŞƏRH YAZ